Làm rõ quy định miễn xác nhận thu nhập khi mua nhà ở xã hội cho thân nhân liệt sĩ

Nhiều người dân hiện nay vẫn gặp vướng mắc về thủ tục chứng minh điều kiện thu nhập khi đăng ký mua nhà ở xã hội, đặc biệt là trong các trường hợp có thành viên gia đình thuộc diện ưu tiên nhưng người phối ngẫu lại làm công việc tự do.

Vừa qua, ông Kiều Mai Quang (trú tại Hà Nội) đã gửi câu hỏi đến cơ quan chức năng phản ánh về trường hợp của gia đình mình. Cụ thể, bố ông Quang là con của liệt sĩ nên thuộc đối tượng được miễn giấy xác nhận thu nhập khi mua nhà ở xã hội. Trong khi đó, mẹ ông làm nội trợ và là lao động tự do. Ông Quang băn khoăn liệu trong bối cảnh này, mẹ ông có bắt buộc phải làm thủ tục xác nhận thu nhập hay không.

Liên quan đến vấn đề này, Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản thuộc Bộ Xây dựng đã có những phản hồi và hướng dẫn cụ thể dựa trên các quy định pháp luật hiện hành.

Xét theo Khoản 1 Điều 76 và Khoản 1 Điều 78 của Luật Nhà ở năm 2023, nhóm đối tượng là người có công với cách mạng và thân nhân liệt sĩ khi đăng ký mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội chỉ cần đáp ứng các tiêu chí về nhà ở. Các tiêu chí này bao gồm việc chưa sở hữu nhà ở tại tỉnh, thành phố nơi có dự án, chưa từng được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở dưới mọi hình thức, hoặc có nhà nhưng diện tích bình quân đầu người thấp hơn mức tối thiểu. Luật không áp dụng điều kiện bắt buộc về thu nhập đối với nhóm đối tượng đặc thù này. Bên cạnh đó, Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng cũng quy định rõ con đẻ hoặc con nuôi của liệt sĩ chính là thân nhân của người có công với cách mạng.

Tuy nhiên, thủ tục xét duyệt sẽ có sự thay đổi nếu đối tượng đứng đơn đã lập gia đình. Theo quy định tại Nghị định số 261/2025/NĐ-CP, trường hợp người đứng đơn đăng ký mua nhà đã kết hôn thì tổng thu nhập bình quân hằng tháng thực nhận của cả hai vợ chồng phải đảm bảo không vượt quá 40 triệu đồng, dựa trên bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị hoặc doanh nghiệp nơi làm việc xác nhận.

Đồng thời, Thông tư số 32/2025/TT-BXD của Bộ trưởng Bộ Xây dựng cũng nêu rõ yêu cầu đối với người phối ngẫu. Theo đó, nếu người đứng đơn đã kết hôn thì vợ hoặc chồng của người đó vẫn phải thực hiện kê khai mẫu giấy tờ chứng minh điều kiện về thu nhập theo các biểu mẫu quy định sẵn.

Đối chiếu các văn bản pháp lý trên vào trường hợp cụ thể của gia đình ông Kiều Mai Quang, Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản đưa ra kết luận rằng bố ông Quang là thân nhân liệt sĩ nên cá nhân ông sẽ được miễn trừ điều kiện về thu nhập khi mua nhà ở xã hội và chỉ cần đáp ứng điều kiện về nhà ở. Dù vậy, do ông đã kết hôn, người vợ (tức mẹ ông Quang) vẫn thuộc diện bắt buộc phải thực hiện thủ tục xác nhận và kê khai về điều kiện thu nhập theo đúng quy định của pháp luật, bất kể bà đang là lao động tự do hay làm công việc nội trợ.