Đại biểu Quốc hội đề xuất siết việc giữ đất chờ tăng giá, tăng nguồn cung nhà ở

Giữ đất chờ tăng giá gây lãng phí nguồn lực, làm giảm nguồn cung bất động sản và có thể đẩy giá nhà vượt khả năng chi trả của người dân. Tại phiên thảo luận tổ sáng 22/10, đại biểu Tạ Thị Yên đề nghị tăng chế tài với các dự án chậm đưa đất vào sử dụng, đồng thời hoàn thiện chính sách nhà ở xã hội và minh bạch giá giao dịch bất động sản.

Đề xuất xử lý mạnh dự án chậm sử dụng đất, điều tiết giá trị tăng thêm từ đất

Phát biểu tại phiên thảo luận về các dự án Luật Đất đai, Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản sửa đổi, đại biểu Tạ Thị Yên cho rằng cần xem xét tổng thể những vấn đề liên quan đến thị trường bất động sản. Theo đại biểu, đất đai là nguồn lực hữu hạn nên đất đã giao cho dự án cần được sử dụng hiệu quả, thay vì để trống chờ tăng giá.

Đại biểu đề nghị nghiên cứu rút ngắn thời gian xử lý các trường hợp chậm đưa đất vào sử dụng do lỗi chủ quan của chủ đầu tư, đồng thời tăng dần khoản tiền phải nộp theo thời gian chậm triển khai. Bà cho rằng thời hạn xử lý kéo dài có thể khiến đất đai bị bỏ phí trong khi nguồn cung nhà ở tại khu vực vẫn hạn chế.

Đại biểu Tạ Thị Yên đề xuất tăng chế tài đối với các dự án chậm đưa đất vào sử dụng

Bên cạnh đó, đại biểu đề xuất quy định rõ nguyên tắc hoặc mức sàn điều tiết phần giá trị tăng thêm từ đất không do người sử dụng đất tạo ra. Phần giá trị này có thể hình thành từ việc điều chỉnh quy hoạch hoặc đầu tư hạ tầng bằng nguồn lực công, do đó cần có cơ chế phân bổ phù hợp.

Đại biểu cũng nhấn mạnh vai trò của dữ liệu giá giao dịch thực tế trong quản lý thị trường. Theo đó, cần có lộ trình để các giao dịch bất động sản, bao gồm giao dịch thứ cấp giữa cá nhân với nhau, được phản ánh đúng giá thực tế và gắn với mã định danh bất động sản. Dữ liệu này cần kết nối với hệ thống thông tin đất đai để hỗ trợ xây dựng bảng giá đất và nhận diện những khu vực có dấu hiệu sốt giá bất thường.

Phát triển nhà ở xã hội gắn với khả năng chi trả và nhu cầu thực tế

Đối với chính sách phát triển nhà ở xã hội, đại biểu Tạ Thị Yên đồng tình với việc cho phép chủ đầu tư thực hiện nghĩa vụ thông qua bố trí đất trong dự án, bố trí đất ở vị trí khác hoặc nộp tiền tương đương. Tuy nhiên, bà đề nghị nguồn tiền thu được phải được quản lý riêng, sử dụng đúng mục tiêu phát triển nhà ở xã hội và nhà cho thuê, đồng thời có thời hạn thực hiện rõ ràng để bảo đảm hiệu quả thực tế.

Với quỹ đất được bố trí ở vị trí khác, đại biểu lưu ý cần tính toán đồng bộ điều kiện giao thông, việc làm và hạ tầng phục vụ đời sống. Giá mua hoặc thuê nhà thấp chưa chắc đồng nghĩa với chi phí sống thấp nếu người dân phải di chuyển xa nơi làm việc và phát sinh nhiều chi phí đi lại.

Chính sách nhà ở xã hội cần gắn với khả năng chi trả và điều kiện sinh sống của người dân

Ngoài ra, việc hoàn thiện các dự án luật cần hướng đến minh bạch giá giao dịch, bảo vệ người mua nhà và hạn chế đầu cơ. Đại biểu đánh giá các đề xuất về mã định danh bất động sản, hợp đồng điện tử và hệ thống thông tin thị trường là những nội dung cần được triển khai với lộ trình cụ thể, đồng thời bảo đảm quyền riêng tư của người mua và người bán.

Theo đại biểu, việc sửa đổi đồng thời ba luật cần hướng đến mục tiêu sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai, tăng nguồn cung nhà ở phù hợp và giúp người dân tiếp cận nhà ở theo khả năng thu nhập. Các đề xuất về siết xử lý dự án chậm sử dụng đất, điều tiết giá trị tăng thêm và minh bạch giao dịch hiện được nêu trong quá trình thảo luận, cần tiếp tục được xem xét trong quá trình hoàn thiện dự thảo luật.