Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội có thể hoàn thành sớm vào năm 2028

Đề án xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp và công nhân khu công nghiệp đang ghi nhận những kết quả tích cực vượt kỳ vọng. Với hơn 102.000 căn hoàn thành trong năm 2025, đạt trên 102% kế hoạch đề ra, Bộ Xây dựng nhận định mục tiêu của đề án hoàn toàn có khả năng hoàn thành sớm vào năm 2028, sớm hơn hai năm so với lộ trình ban đầu.

Dần hiện thực hóa giấc mơ an cư cho người thu nhập thấp

Theo báo cáo tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026 của Bộ Xây dựng, trong năm qua, Bộ đã chỉ đạo triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy Đề án “Đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021–2030”.

Kết quả, riêng trong năm 2025, cả nước đã hoàn thành 102.633 căn nhà ở xã hội, vượt khoảng 2% kế hoạch năm. Lũy kế đến hết năm 2025, quy mô các dự án nhà ở xã hội đang triển khai đạt khoảng 657.395 căn, tương đương 62% chỉ tiêu của toàn bộ đề án. Con số này cho thấy giấc mơ an cư của người thu nhập thấp đang dần trở thành hiện thực, thay vì chỉ là kỳ vọng mang tính dài hạn như trước đây.

Không chỉ tập trung vào nhóm đối tượng thu nhập thấp tại đô thị, Bộ Xây dựng còn đôn đốc các địa phương hoàn thành hỗ trợ nhà ở cho 4.754 hộ gia đình có công với cách mạng, vượt tiến độ 5 tháng so với kế hoạch, đồng thời hỗ trợ nhà ở cho 85.897 hộ nghèo và cận nghèo, vượt tiến độ 4 tháng. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong việc bảo đảm an sinh xã hội gắn với phát triển bền vững.

Nhiều địa phương vượt chỉ tiêu, đô thị lớn vào cuộc quyết liệt

Năm 2025 ghi nhận sự chuyển biến rõ nét tại các đô thị lớn và những địa phương có tốc độ công nghiệp hóa cao. Trong số hàng chục địa phương được dự báo hoàn thành hoặc vượt chỉ tiêu nhà ở xã hội do Thủ tướng Chính phủ giao, hai thị trường có nhu cầu lớn nhất là Hà Nội và TP.HCM đều được xác định hoàn thành kế hoạch năm 2025. Hà Nội đạt 5.158 căn, vượt 10% chỉ tiêu, trong khi TP.HCM hoàn thành 13.040 căn, đạt 100% kế hoạch đề ra.

Hai thị trường có nhu cầu lớn nhất là Hà Nội và TP.HCM đều được xác định hoàn thành kế hoạch năm 2025

Bên cạnh đó, nhiều địa phương khác có khả năng vượt xa mục tiêu nhờ chủ động quỹ đất và đẩy nhanh tiến độ thi công. Một số địa phương ghi nhận kết quả nổi bật như Thái Nguyên đạt 390% chỉ tiêu, Nghệ An đạt 175%, Phú Thọ đạt 154%, Hưng Yên đạt 137%, Hải Phòng đạt 123% và Bắc Ninh đạt 120%. Điểm chung của các địa phương này là sự chủ động trong bố trí quỹ đất, lựa chọn nhà đầu tư có năng lực và tháo gỡ nhanh các vướng mắc về thủ tục hành chính.

Không chỉ chính quyền địa phương, năm 2025 còn ghi nhận vai trò ngày càng rõ nét của Bộ Công an, Bộ Quốc phòng và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam trong việc tham gia phát triển nhà ở xã hội. Bộ Công an đã khởi công 8 dự án với quy mô khoảng 5.341 căn, vượt xa chỉ tiêu được giao. Trong khi đó, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cũng đã khởi công 1.700 căn nhà ở cho công nhân tại nhiều tỉnh miền Tây và các vùng công nghiệp phía Bắc. Sự tham gia của các lực lượng này được đánh giá là điểm tựa quan trọng nhằm mở rộng nguồn cung nhà ở giá phù hợp cho người lao động.

Áp lực từ những địa phương chậm tiến độ

Dù đạt được nhiều kết quả tích cực, tiến độ phát triển nhà ở xã hội trên cả nước vẫn chưa đồng đều. Một số địa phương, đặc biệt tại khu vực miền núi, Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long, vẫn đang chậm tiến độ so với kế hoạch. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc thiếu quỹ đất sạch, năng lực của chủ đầu tư còn hạn chế, công tác giải phóng mặt bằng chậm và sự gián đoạn trong điều hành do quá trình sắp xếp bộ máy hành chính.

Theo ông Nguyễn Hoàng Nam, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần G-Home, vướng mắc lớn nhất hiện nay là sự thiếu đồng đều trong quyết tâm của các địa phương. Thực tế cho thấy, tại những nơi lãnh đạo địa phương chủ động bố trí quỹ đất và hoàn thiện cơ chế, doanh nghiệp có thể nhanh chóng triển khai dự án. Ngược lại, nhiều địa phương đến nay vẫn chưa có kế hoạch sử dụng đất được phê duyệt cho nhà ở xã hội, thậm chí chưa kêu gọi được bất kỳ dự án nào, gây áp lực lớn cho việc bù đắp chỉ tiêu trong các năm tiếp theo.

Vướng mắc lớn nhất hiện nay là sự thiếu đồng đều trong quyết tâm của các địa phương

Trái ngọt từ quyết tâm cải cách chính sách

Năm 2025 được xem là dấu mốc quan trọng về chính sách phát triển nhà ở xã hội khi Chính phủ ban hành Nghị định số 261/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến phân khúc này, đồng thời hoàn thiện khung pháp lý cho Quỹ nhà ở quốc gia. Song song với đó, Bộ Xây dựng đã trực tiếp kiểm tra, đôn đốc tại nhiều địa phương, kịp thời tháo gỡ vướng mắc về đất đai, thủ tục đầu tư và lựa chọn chủ đầu tư.

Ngay từ đầu năm, Chính phủ đã yêu cầu các địa phương thực hiện tinh thần “chỉ bàn làm, không bàn lùi”, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, công khai quỹ đất và kiểm soát chặt chẽ giá bán nhà ở xã hội. Hàng loạt giải pháp được triển khai đồng bộ đã tạo nền tảng để nhà ở xã hội từng bước trở thành trụ cột ổn định thị trường bất động sản, đồng thời giải quyết bài toán an cư cho hàng triệu người dân.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh khẳng định, những kết quả đạt được là minh chứng rõ nét cho nỗ lực của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ trong việc tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển đột phá nhà ở xã hội và thị trường bất động sản nói chung. Việc ban hành Nghị định số 261/2025/NĐ-CP, Nghị định số 192/2025/NĐ-CP cùng Nghị quyết số 201/2025/QH15 của Quốc hội đã góp phần hoàn thiện chính sách, tăng nguồn cung và bảo đảm an sinh xã hội.

Đặc biệt, Nghị định số 302/2025/NĐ-CP về Quỹ nhà ở quốc gia được kỳ vọng sẽ tạo nguồn lực tài chính bền vững cho phân khúc nhà ở xã hội, trong đó tập trung phát triển nhà ở cho thuê – một mảng đã bị bỏ ngỏ trong nhiều năm qua.

Nhà ở xã hội không còn là giải pháp tình thế

Với tiến độ thực tế hiện nay, Bộ Xây dựng nhận định Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội hoàn toàn có khả năng về đích sớm vào năm 2028. Từ cuối năm 2025, nhà ở xã hội liên tục trở thành tâm điểm chú ý khi người mua được hưởng nhiều ưu tiên theo luật mới, còn các chủ đầu tư đứng trước cơ hội tháo gỡ hàng loạt khó khăn nhờ các cơ chế đặc thù đang được xây dựng.

Không còn là giải pháp mang tính ngắn hạn, nhà ở xã hội đang dần trở thành một phân khúc phát triển có chiến lược, giữ vai trò trụ cột trong chính sách an sinh và phát triển đô thị bền vững của Việt Nam trong giai đoạn tới.