Sai phạm tại 12 dự án Mường Thanh: Người mua nhà không có lỗi, quyền lợi cần được bảo vệ

Sai phạm tại 12 dự án liên quan đến Tập đoàn Mường Thanh khiến số căn hộ thực tế vượt quy hoạch 18.184 căn. Hà Nội đã thông qua cơ chế xử lý các tồn tại, trong đó nhấn mạnh nguyên tắc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người mua nhà không có lỗi, tránh để cư dân phải gánh hậu quả từ sai phạm của chủ đầu tư và những bất cập trong công tác quản lý.

12 dự án Mường Thanh có 18.184 căn hộ vượt quy hoạch

Hà Nội vừa thông qua cơ chế, chính sách đặc thù nhằm khắc phục các vi phạm về đất đai, trật tự xây dựng tại 12 công trình, dự án liên quan đến các doanh nghiệp do ông Lê Thanh Thản đại diện, quản lý, sở hữu, góp vốn hoặc hợp tác đầu tư. Đây là những dự án tồn tại nhiều sai phạm trong quá trình triển khai, trong đó có tình trạng xây dựng vượt quy hoạch, tăng số tầng và số lượng căn hộ so với phương án được phê duyệt.

Theo số liệu được nêu, 12 dự án chỉ được phép xây dựng 6.759 căn hộ nhưng thực tế có tới 24.943 căn, vượt 18.184 căn so với quy hoạch. Riêng tại khu đô thị HH Linh Đàm, một số tòa nhà được phép xây dựng 27 tầng nhưng thực tế có công trình cao tới 41 tầng. Những sai phạm này không chỉ làm thay đổi quy mô dân số, gây áp lực lên hạ tầng mà còn kéo theo nhiều vướng mắc về pháp lý, quyền sở hữu và sinh hoạt của cư dân.

Một số tòa chung cư tại khu đô thị HH Linh Đàm có số tầng thực tế vượt quy hoạch được phê duyệt

Đáng chú ý, các căn hộ đã được bán và bàn giao cho người dân trong nhiều năm. Nhiều gia đình mua nhà thông qua hợp đồng có công chứng, thực hiện nghĩa vụ thanh toán, vay vốn ngân hàng và đóng các khoản thuế, phí theo quy định. Tuy nhiên, việc dự án tồn tại sai phạm khiến quyền lợi của người mua bị ảnh hưởng, đặc biệt là vấn đề cấp giấy chứng nhận và nguy cơ phải di dời nếu công trình thuộc diện cần xử lý.

Trách nhiệm của chủ đầu tư trong việc xây dựng, kinh doanh vượt quy hoạch cần được làm rõ. Đồng thời, quá trình xử lý cũng đặt ra yêu cầu xem xét trách nhiệm của các cơ quan, cá nhân liên quan trong công tác quản lý, cấp phép, thanh tra và giám sát. Bởi người mua nhà không phải chủ thể quyết định quy mô xây dựng hay có quyền tiếp cận đầy đủ hồ sơ quản lý dự án, nhưng lại đang là nhóm trực tiếp chịu tác động từ những sai phạm kéo dài.

Hà Nội đặt nguyên tắc bảo vệ người mua nhà

Tại cuộc họp HĐND TP Hà Nội ngày 28/10, khi thông qua nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù xử lý tồn tại vi phạm tại một số công trình, dự án, lãnh đạo thành phố nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm khách quan, công khai, minh bạch và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân. Theo Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn, người mua nhà không có lỗi không phải chịu thiệt hại từ quá trình xử lý sai phạm.

Nguyên tắc này đặt ra yêu cầu phải có phương án bồi thường, hỗ trợ và bố trí chỗ ở phù hợp đối với những trường hợp phải di dời. Giá trị bồi thường cần được xem xét trên cơ sở bảo đảm quyền lợi thực tế của người dân, tránh tình trạng chỉ hoàn trả số tiền theo hợp đồng ban đầu nhưng không đủ để họ tìm được nơi ở tương đương trong điều kiện giá nhà đã thay đổi. Với các trường hợp được bố trí mua nhà khác, việc thực hiện cũng cần có phương án cụ thể, minh bạch.

Hà Nội đặt nguyên tắc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người mua nhà không có lỗi khi xử lý các dự án sai phạm

Nghị quyết quy định người dân có trách nhiệm bàn giao căn hộ trong thời hạn 90 ngày kể từ khi nhận đủ tiền bồi thường. Trường hợp chủ đầu tư không thực hiện nghĩa vụ thanh toán, thành phố có thể sử dụng nguồn bảo đảm nghĩa vụ hoặc áp dụng biện pháp cưỡng chế tài sản doanh nghiệp theo quy định. Trình tự này có ý nghĩa quan trọng nhằm tránh việc cư dân phải rời khỏi nơi ở khi chưa nhận đủ khoản tiền được bảo đảm.

Bên cạnh quyền lợi về tài chính và chỗ ở, người dân cũng cần được thông tin rõ về phương án xử lý đối với từng công trình: dự án nào có thể tiếp tục tồn tại sau khi hoàn thành nghĩa vụ và khắc phục các điều kiện liên quan, dự án nào buộc phải di dời hoặc phá dỡ. Việc công khai căn cứ đánh giá về an toàn công trình, quy hoạch và hạ tầng sẽ giúp cư dân hiểu rõ lý do, đồng thời hạn chế phát sinh khiếu kiện trong quá trình thực hiện.

Việc xử lý 12 dự án sai phạm là cần thiết để lập lại trật tự quản lý đô thị và bảo đảm kỷ cương pháp luật. Tuy nhiên, hiệu quả của chính sách không chỉ nằm ở việc khắc phục các công trình xây dựng vượt phép, mà còn ở khả năng bảo vệ đến cùng quyền lợi của những người đã mua nhà hợp pháp và sinh sống ổn định trong nhiều năm. Trách nhiệm khắc phục hậu quả cần được đặt đúng vào chủ thể vi phạm, không thể chuyển gánh nặng sang cư dân không có lỗi.