Thu nhập tăng sau 5 năm thuê mua nhà ở xã hội, người dân có mất quyền sở hữu?

Người thuê mua nhà ở xã hội đã hoàn tất thời hạn thuê mua 5 năm nhưng thu nhập hiện tại tăng cao hơn thời điểm được xét duyệt nên lo ngại không thể thanh toán phần tiền còn lại để sở hữu căn nhà. Theo Bộ Xây dựng, pháp luật không quy định phải chứng minh lại điều kiện thu nhập sau khi hết thời hạn thuê mua; nếu người thuê mua hoàn tất nghĩa vụ thanh toán theo hợp đồng thì có quyền sở hữu nhà ở.

Thu nhập tăng sau 5 năm không làm mất quyền sở hữu nhà ở xã hội

Theo khoản 22 Điều 2 Luật Nhà ở năm 2023, thuê mua nhà ở là hình thức người thuê mua thanh toán trước một phần nhất định giá trị nhà ở theo thỏa thuận. Phần giá trị còn lại được tính thành tiền thuê để thanh toán hằng tháng trong một thời hạn nhất định.

Đối với nhà ở xã hội, khoản 2 Điều 89 Luật Nhà ở năm 2023 quy định thời hạn thanh toán tiền thuê mua tối thiểu là 5 năm kể từ ngày ký hợp đồng thuê mua. Đây là khoảng thời gian để người thuê mua thực hiện nghĩa vụ thanh toán theo thỏa thuận trước khi hoàn tất việc mua căn nhà.

Thu nhập thay đổi sau thời gian thuê mua không đồng nghĩa mất quyền sở hữu nhà ở xã hội

Trong thời gian thuê mua, người thuê mua có trách nhiệm thanh toán các khoản tiền theo hợp đồng. Việc xác định giá trị thanh toán, số tiền trả trước và phần tiền còn lại được thực hiện theo thỏa thuận và quy định pháp luật áp dụng tại thời điểm ký hợp đồng.

Điểm đáng chú ý là điều kiện thu nhập để được hưởng chính sách nhà ở xã hội cần được phân biệt với nghĩa vụ thanh toán trong hợp đồng thuê mua. Việc thu nhập của người thuê mua thay đổi trong thời gian thực hiện hợp đồng không đồng nghĩa với việc phải xét lại điều kiện thu nhập như tại thời điểm đăng ký thuê mua.

Hoàn tất thanh toán, người thuê mua có quyền sở hữu nhà

Pháp luật về nhà ở không quy định người thuê mua phải chứng minh lại điều kiện thu nhập sau khi hết thời hạn thuê mua. Thay vào đó, quyền sở hữu được xác định dựa trên việc người thuê mua đã hoàn thành thời hạn thuê mua và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính theo hợp đồng.

Luật Nhà ở năm 2023 quy định sau khi hết thời hạn thuê mua, nếu người thuê mua đã thanh toán hết số tiền còn lại thì có quyền sở hữu đối với nhà ở đó. Vì vậy, việc thu nhập tăng sau thời gian thuê mua không phải là căn cứ để mặc nhiên từ chối quyền sở hữu nếu người thuê mua đã đáp ứng đầy đủ nghĩa vụ theo hợp đồng.

Hoàn tất thanh toán theo hợp đồng, người thuê mua có quyền sở hữu căn nhà

Người thuê mua cần lưu ý rằng, quyền sở hữu chỉ được xác lập sau khi hoàn thành các nghĩa vụ thanh toán theo thỏa thuận. Trường hợp còn nghĩa vụ tài chính hoặc phát sinh vấn đề liên quan đến việc thực hiện hợp đồng thì cần căn cứ vào nội dung hợp đồng và quy định pháp luật để xử lý.

Do đó, với nhà ở xã hội được thuê mua, người dân có thể phân biệt rõ hai giai đoạn: điều kiện để được tham gia chính sách thuê mua và nghĩa vụ để hoàn tất hợp đồng, xác lập quyền sở hữu. Thu nhập thay đổi sau khi đã ký hợp đồng không đồng nghĩa người thuê mua phải đáp ứng lại điều kiện thu nhập để được sở hữu căn nhà.